(0341)255473 info@rch.ge
რეგისტრაცია

არის თუ არა რძე დიეტური პროდუქტი

administrator 9-09-2016, 01:33 5 228 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

რძე და მისი ნაწარმი მეტად სასარგებლოა, განსაკუთრებით - მათთვის, ვისაც ცხოვრების არაჯანსაღმა წესმა თუ გარემოს არასასურველმა ფაქტორებმა ჯანმრთელობა შეურყია. ამ საკითხზე თავის ორიგინალურ, ტრადიციულისგან განსხვავებულ შეხედულებებს გვიზიარებს საერო სამედიცინო უნივერსიტეტ "საქართველოს" გინეკოლოგიური განყოფილების ექიმი თერაპევტი, დიეტოლოგი ასმათ კევლიშვილი: - როგორ გავლენას ახდენს ზრდასრული ადამიანის ორგანიზმზე რძე და მისი ნაწარმი?- რძისა და მისი პროდუქტების ავკარგიანობით მრავალი ადამიანია დაინტერესებული. შესაბამისად, ისმის მრავალი შეკითხვა, რომელთა პასუხიც ხშირად არაერთგვაროვანია. დიეტოლოგიის ტრადიციული შეხედულებების მიმდევრები მიიჩნევენ, რომ რძე და რძის ნაწარმი ყველასთვის სასარგებლოა. არსებობს განსხვავებული აზრიც, რომლის თანახმადაც ეს საკვები მხოლოდ ბავშვებისთვის არის სასურველი, ზოგიერთ დიეტოლოგს კი თითოეული პროდუქტის შესახებ ცალკე მოსაზრება აქვს. ისევე, როგორც ნებისმიერ საკვებს, რძესა და მის ნაწარმს აქვს ღირსებებიც და ნაკლოვანებებიც, ასე რომ, ზრდასრული ადამიანის ორგანიზმზე მათი ზემოქმედება სხვადასხვა შემთხვევაში შეიძლება სრულიად სხვადასხვაგვარი იყოს.- ესე იგი, შესაძლოა, რძემ და მისმა ნაწარმმა გვავნოს?- მოგეხსენებათ, რძე ცილოვანი პროდუქტია, ცილა კი ნებისმიერ ცოცხალ ორგანიზმს სჭირდება, ვინაიდან უჯრედთა საშენ მასალას წარმოადგენს. არცთუ ისე დიდი ხნის წინათ მედიცინაში გაბატონე-ბული იყო შეხედულება, რომლის თანახმადაც ჭარბი ცილა ორგანიზმიდან თირკმელების მეშვეობით გამოიდევნებოდა. დღეისთვის დადასტურებულია, რომ ჭარბი ოდენობით მიღებისას ცილა უჯრედებში გროვდება და დამანგრეველ პროცესებს იწვევს. ასე რომ, ცილების ჭარბი მოხმარება არცთუ უსაფრთხოა.- ბევრს მიაჩნია, რომ ადამიანის ორგანიზმზე სასიკეთო ზემოქმედებას მხოლოდ ძროხის ახალი რძე ახდენს. ერთნაირად მარგებელია თუ არა ყოველგვარი რძე? აქვს თუ არა სასარგებლო თვისებები ფხვნილისგან ან შესქელებული რძისგან მომზადებულ სასმელს? ხომ არ კარგავს ამ თვისებებს რძე ადუღების ან პასტერიზაციის დროს?- იყო დრო, როდესაც ძროხის რძეს ჩვილებს დედის რძის ნაცვლად ასმევდნენ. საბედნიეროდ, პედიატრიამ ამ შეხედულებაზე უარი თქვა, შედარებით მოზრდილ ბავშვებს კი ძროხის რძისგან ფაფებს დღესაც ხშირად უმზადებენ. დროა, დიასახლისებმა შეიცვალონ დამოკიდებულება ამ ერთი შეხედვით უწყინარი პროდუქტის მიმართ. ძროხის რძე მხოლოდ ხბოსთვის არის მისაღები, ისიც - სიცოცხლის ადრეულ ეტაპზე. მოგეხსენებათ, ხბო სწრაფად იზრდება, რის გამოც მისი კუნთები და ძვლოვანი სისტემა მაღალი კონცენტრაციის ცილებს მოითხოვს. სწორედ ასეთ ცილებს შეიცავს ძროხის რძე. კუნთებისა და ძვლოვანი სისტემის ჩამოყალიბების შემდეგ ხბო ინსტინქტურად თავს ანებებს მაღალი კონცენტრაციის ცილებით მდიდარი ამ საკვების მიღებას. შედარებით ნაკლებია ასეთი ცილების შემცველობა თხის რძეში - თიკანი ხბოზე ნელა იზრდება და ცილებსაც უფრო ნაკლებს მოითხოვს. ბავშვის ზრდის ტემპი, ბუნებრივია, ჩამოუვარდება თიკნისას, ასე რომ, მისთვის კიდევ უფრო ნაკლები კონცენტრაციის ცილებია მიზანშეწონილი. აქედან გამომდინარე, ზრდასრული ადამიანის ორგანიზმს სულაც არ სჭირდება მაღალი კონცენტრაციის ცილებით მდიდარი ძროხის რძე. ჭარბ ცილას ორგანიზმი მთლიანად ვერ ითვისებს, მისი აუთვისებელი ნაწილისგან კი ტოქსიკური ცილოვანი მჟავები წარმოიქმნება, რომლებმაც, თავის მხრივ, შესაძლოა სათავე დაუდოს ალერგიას, ფილტვების ანთებას, ქრონიკულ რინიტს, ნუშურა ჯირკვლების ანთებას (ტონზილიტს), ადენოიდებს, რევმატულ დაავადებებს, გასტრიტს, კოლიტს, სიმსივნურ პათოლოგიას. რძის ფხვნილი, რომელსაც ნატურალური ძროხის რძის ალტერნატივად განიხილავენ, მიუღებელ პროდუქტად მიმაჩნია, ვინაიდან მასში მაღალია არაორგანული ნივთიერებების, მიკროელემენტების, ვიტამინებისა და ფერმენტების შემცველობა. ასევე მოკლებულია სასარგებლო თვისებებს რძე თერმული დამუშავებისა და პასტერიზაციის შემდეგ. არსებობს ნაშრომები ორგანიზმზე პასტერიზებული რძის არასასურველი გავლენის შესახებ. ვერც შესქელებული რძის სასარგებლო თვისებების შესახებ გეტყვით რამე სასიკეთოს – ის კონსერვირებული პროდუქტია და კადმიუმს შეიცავს.თუ ყოველივე ზემოთქმულს შევაჯამებთ, თამამად შეიძლება დავასკვნათ: ფართოდ გავრცელებული აზრის მიუხედავად, რძე საერთოდ არ არის დიეტური პროდუქტი. ის უნდა განვიხილოთ როგორც უძვირფასესი ნედლეული, რომლისგანაც რძის ნაწარმი მზადდება.- რამდენად მისაღებია დიეტოლოგიის თვალსაზრისით რძიანი ფაფა და რძიანი ყავა ან კაკაო?- ამ კუთხით გაცილებით მისაღებია წყალზე მომზადებული ფაფები, რომლებიც შეიძლება კარაქით თუ ზეთით შევაზავოთ. კაკაოს რძით განეიტრალება საერთოდ არ სჭირდება. ის მდიდარია მინერალური ნივთიერებებით, შეიცავს მაგნიუმს, რომლის ნაკლებობასაც მრავალი ჩვენგანი განიცდის. ეს ძვირფასი პროდუქტი, უმჯობესია, რძის გარეშე მივიღოთ. უნალექო ყავას, რომელიც დიეტოლოგიის თვალთახედვით ქიმიური ნაერთია და არა ნატურალური პროდუქტი, რძის დამატება სასარგებლო თვისებებს ვერ შესძენს. ნატურალური გახლავთ ნალექიანი ყავა, რომელსაც რძეს არ ამატებენ.- რა ადგილი უნდა ეკავოს რძის ნაწარმს ასაკოვანი ადამიანების კვების რაციონში?- ასაკოვანმა პირებმა რძის პროდუქტები ზომიერად უნდა მიიღონ. ზრდასრული, მით უფრო - ხანში შესული ადამიანის ორგანიზმში მათი სიჭარბე, როგორც უკვე მოგახსენეთ, არამც და არამც არ არის სასურველი. სამაგიეროდ, მაწონი ნებისმიერ ასაკში დასაშვებია.- მიიჩნევენ, რომ რძისა და მისი ნაწარმის მიღება ყოველგვარ საკვებთან ერთად არ შეიძლება. ამ მოსაზრებას თუ აქვს საფუძველი?- ეს შეხედულება საფუძველს მოკლებული არ გახლავთ. მაგალითად, მაწონი შეუთავსებელია შაქართან, თაფლთან, ორცხობილასთან, პურთან, ხილთან...- კარაქზე საუბრისას, უპირველეს ყოვლისა, მის არასასურველ ზემოქმედებასა და ათეროსკლეროზზე ამახვილებენ ყურადღებას. რამდენად აუცილებელია ეს პროდუქტი და რა ადგილი უნდა ეკავოს ადამიანის კვების რაციონში? როდის უნდა შეიზღუდოს კარაქის მიღება?- რძის ნაწარმიდან ყველაზე სკეპტიკურად რატომღაც კარაქს უყურებენ და მთელ იმ მავნე ზემოქმედებას, რომელსაც რძის ზოგიერთი პროდუქტი ახდენს ორგანიზმზე, მას მიაწერენ. კარაქის ასეთი ცალმხრივი შეფასება არასწორია. მას, ისევე როგორც მაწონს, ყველსა და ხაჭოს, უდავოდ აქვს სასარგებლო თვისებებიც, კარაქი ენერგიის წყაროა. მას ევალება ორგანიზმში სითბოს რეგულაცია, დიდი რაოდე-ნობით შეიცავს სასარგებლო ნივთიერებებს, მათ შორის - მხედველობისთვის აუცილებელ A ვიტამინსა და მინერალურ მარილებს. შეხედულება, რომ კარაქი ქოლესტერინის მატების მიზეზია, უსაფუძვლოა. სინამდვილეში მიზეზი კარაქი კი არა, მისი არასწორი მომზადება და ტექნოლოგიური გამოყენებაა. თუ არასწორად გამოვიყენებთ, ნებისმიერი პროდუქტი გვავნებს. ეკოლოგიურად და ტექნოლოგიურად სწორად მომზადებული კარაქი დღეში 1 ან 2 ჩაის კოვზი ადამიანმა აუცილებლად უნდა მიიღოს. - ბოლო ხანს პოპულარული გახდა იოგურტი...- დაბეჯითებით შემიძლია გითხრათ, რომ ის კომერციული პროდუქტია, რომელიც ესენციების, ემულგატორების, გაურკვეველი არაორგანული დანამატების ერთობლიობას წარმოადგენს.- ბევრი მიიჩნევს, რომ ხაჭოს მხოლოდ სარგებლობა მოაქვს, განსაკუთრებით - მაშინ, როდესაც საქმე წონის დაკლებას ან ღვიძლის დაავადებას ეხება. გადაჭარბებით ხომ არ ვაფასებთ მას?- უცხიმო ხაჭო დიეტური პროდუქტია. გარდა ცილებისა, ის შეიცავს სასარგებლო ნივთიერებას - კალციუმს. ამ თვისების გამო ხაჭო განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მოზარდებისთვის - ამ ასაკში ხომ ძვლოვანი სისტემა ჯერ კიდევ ჩამოუყალიბებელია. ზრდასრულმა ადამიანმა კი ეს პროდუქტი ზომიერად უნდა მიიღოს. ხაჭო დიეტური რაციონის მნიშვნელოვანი კომპონენტია ჭარბი წონის, შაქრიანი დიაბე-ტის, ძვალსახსროვანი სისტემის დაავადებების დროს.- ხაჭოსგან განსხვავებით, არაჟანს უმეტესად უარყოფით კონტექსტში იხსენიებენ. აქვს თუ არა ამ პროდუქტს რაიმე სასარგებლო თვისება?- არაჟანი საკმაოდ მძიმედ მოსანელებელი პროდუქტია, რომელიც ცილების მაღალ კონცენტრაციას შეიცავს. ძლიერი ცხიმიანობის გამო ის თრგუნავს ღვიძლის ფუნქციას და შესაძლოა, კუჭ-ნაწლავის დაავადებებსაც შეუწყოს ხელი. თუ ჯანსაღ კვებაზე ვართ ორიენტირებულნი, არაჟანს სასურველი პროდუქტების რიცხვს ნამდვილად ვერ მივაკუთვნებთ.- ქართული სამზარეულო ყველის გარეშე წარმოუდგენელია. ჩვენი ქვეყნის სხვადასხვა კუთხეში ამ პროდუქტს სხვადასხვანაირად ამზადებენ. ბოლო ხანს ჩვენს ბაზარზე სხვადასხვა სახეობის შვეიცარიული, ჰოლანდიური და ფრანგული ყველიც გამოჩნდა. ყოველგვარი ყველი სასარგებლოა? ზოგიერთი დაავადებისას უარი ხომ არ უნდა ვთქვათ მის მიღებაზე?- ყველი ძნელად მოსანელებელი პროდუქტია. ის საკმაოდ მაღალკალორიულია, თუმცა არ შეიძლება არ აღვნიშნოთ, რომ შეიცავს ნივთიერებებს, რომლებიც ზომიერად აუცილებელიც კია ორგანიზმისთვის. ჯანსაღი კვების თვალსაზრისით მარგებელია ახალამოყვანილი უმარილო ყველი. რაც შეეხება ჩვენს ბაზარზე ფართოდ ფეხმოკიდებულ უცხოური ყველის ნაირსახეობებს, მათ ნამდვილად ვერ ვუწოდებთ დიეტურ პროდუქტს. უფრო მეტიც - შესაძლოა, ზოგიერთი მათგანი თირკმლის ფუნქციაზე, ძვალსახსროვან სისტემაზე, ლიმფურ სისტემასა და წონაზე უარყოფითი გავლენის გამო დაავადების სათავედაც კი იქცეს. ალბათ, ჩვენმა წინაპრებმა იცოდნენ, რომ ყველს ორგანიზმზე არასასურველი გავლენის მოხდენაც შეუძლია და ამიტომაც დაამკვიდრეს მისი ღომთან ან მჭადთან ერთად მიღება - ეს პროდუქტები ანეიტრალებს ყველში შემავალ მარილს, ცილებსა და ცხიმებს. სამწუხაროდ, იმავეს ვერ ვიტყვით პურსა და ფენოვანი თუ საფუვრიანი ცომისგან მომზადებულ ხაჭაპურზე.- რძის პროდუქტების შესახებ საუბრისას არ შეიძლება გვერდი ავუაროთ ქართულ ნაწარმს - მაწონსა და ნადუღს. რა ადგილი უკავია მათ დიეტურ რაციონში?- მაწონი ერთმნიშვნელოვნად სასარგებლო პროდუქტია. ის შეიძლება ჩავრთოთ ნებისმიერი ასაკის ადამიანის რაციონში, განურჩევლად მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობისა (გარდა შეუთავსებლობის ერთეული შემთხვევებისა), თუმცა ზოგი რამ მაინც უნდა მივიღოთ მხედველობაში. ჯანსაღი კვების თვალსაზრისით სასარგებლოდ მიგვაჩნია ოჯახში დამზადებული (სოფლის) მაწონი და არა ქარხნული ნაწარმი, რომელიც არასასურველ დანამატებს შეიცავს და გაჯერებულია არაორგანული მიკროელემე-ნტებით, ვიტამინებით, ფერმენტებით. მაწონი უნდა მომზადდეს ძროხის ნატურალური რძისგან და არა რძის ფხვნილისგან. დაუშვებელია მაწვნის თერმული დამუშავებაც. ოჯახური წესით მომზადებული მაწონი შეიძლება მივიღოთ არტერიული ჰიპერტენზიის, შაქრიანი დიაბეტის, სიმსუქნის, ფერმენტების დეფიციტის, კუჭ-ნაწლავის ამა თუ იმ პათოლოგიისა და უამრავი სხვა დაავადების დროს.მაწვნისგან განსხვავებით, დიეტურ პროდუქტს ვერ ვუწოდებთ ნადუღს. ის დიდი ოდენობით მაღალი კონცენტრაციის ცილას შეიცავს. ნადუღის ხშირი და უხვი მიღებისას უჯრედებს უჭირთ ცილის დამშლელი ფერმენტების გამოყოფა, ცილა ორგანიზმში გროვდება და ტოქსიკური მჟავების წარმოქმნას უდებს სათავეს. ამრიგად, ნადუღი არ შეიძლება ყოველდღიური რაციონის ნაწილი იყოს. მას შეიძლება სადღესასწაულო სუფრის პროდუქტი ვუწოდოთ.- არსებობს მოსაზრება, რომ ყაბზობისას სასარგებლოა წყლით განზავებული მაწონი.- არამარტო ყაბზობისას - საზოგადოდ, უმჯობესია, მაწონი განზავებული მივიღოთ. ამ მიზნით მიზანშეწონილია წყაროს წყლის გამოყენება თანაფარდობით 1:1. ეს ცილის კონცენტრაციას შეამცირებს. განზავებული მაწონი სასარგებლოა გულ-სისხლძარღვთა სისტემის, კუჭ-ნაწლავის დაავადებების, ჭარბი წონის დროს. მას ერთგვარი დეტოქსიკაციური თვისება აქვს, რის გამოც თირკმლის დაავადებების დროსაც ავლენს დადებით ეფექტს.- არსებობს რძის პროდუქტი, რომელიც ყველას ერთნაირად უყვარს - ნაყინი. შეიძლება თუ არა, ის სასარგებლოდ ჩაითვალოს?- დიეტოლოგიის თვალსაზრისით ნაყინი ნამდვილად არ გახლავთ სახარბიელო პროდუქტი. მისი მომხიბლავი შეფუთვის მიღმა მხოლოდ რძე, გაურკვეველი წარმოშობის ცხიმები, ემულგატორები და ბურუსით მოცული ტექნოლოგიებია. მას ვერავითარ სამკურნალო თვისებას ვერ მივაწერთ.- შეიძლება თუ არა, რძის ნაწარმი შინაგანი სეკრეციის ჯირკვლების, ძვალსახსროვანი სისტემის დაავადებების, ანემიის დროს რეკომენდებულ რაციონში ჩავრთოთ?- ანემიის მკურნალობისას რძის ნაწარმს დამოუკიდებელ მნიშვნელობას, რა თქმა უნდა, ვერ მივანიჭებთ, მაგრამ ბალანსირებულ კვებას, ისევე, როგორც ნებისმიერი დაავადების შემთხვევაში, ამ დროსაც დიდი მნიშვნელობა აქვს. შესაბამისად, კარაქი, უცხიმო ხაჭო, მაწონი ის პროდუქტებია, რომლებიც პაციენტმა კვების რაციონში აუცილებლად უნდა შეიტანოს. იგივე შეიძლება ითქვას ძვალ-სახსართა სისტემის პათოლოგიებზე - გადამწყვეტი ამ დროს ძირითადი დაავადების მკურნალობაა, მაგრამ რძის პროდუქტებს, რომლებიც კალციუმის წყაროს წარმოადგენს, დიდი მნიშვნელობა ენიჭება. ფარისებრი ჯირკვლის დაავადებებისას განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა იოდის დეფიციტს, თუმცა ჯირკვლის ნორმალური ფუნქციონირებისთვის არანაკლებ მნიშვნელოვანია კალციუმი, რომლითაც მდიდარია რძის პროდუქტები.- გავრცელებული აზრის თანახმად, რძის ნაწარმს განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება ფილტვის ქრონიკული დაავადებებისა და ტუბერკულოზის მკურნალობაში.- სასუნთქი სისტემის პათოლოგიებისა და ტუბერკულოზის დროს, ასევე - რესპირატორული ინფექციებით ხშირი ავადობისას პაციენტებს მართლაც ტვირთავენ რძით, არაჟნით, ხაჭოთი, მაგრამ გამოჯანმრთელების ნაცვლად დაავადების მიმდინარეობა ხშირად შეუპოვარი ხდება. მიზეზი მარტივია – ჭარბი ცილა ხელს უწყობს ორგანიზმში ტოქსიკური პროდუქტების დაგროვებას, თრგუნავს ლიმფურ სისტემას. ექიმები ხშირად საუბრობენ მედიკამენტური თვითმკურნალობის მავნეობის შესახებ, მაგრამ არაფერს ამბობენ იმაზე, რაოდენ საზიანო შეიძლება აღმოჩნდეს არასწორი კვება ამა თუ იმ დაავადების დროს. უამრავია ისეთი პათოლოგია, როდესაც სამკურნალო კვება სწორად შერჩეულ მედიკამენტზე არანაკლებ მნიშვნელოვანია, ამიტომ უმჯობესია, ის დიეტოლოგის რეკომენდაციითა და მეთვალყურეობით ჩატარდეს.- ხომ არ დაგვისახელებდით პროდუქტებს, რომელთა მიღებაც ყოველდღეა სასურველი ან, პირიქით, რეკომენდებულია შეზღუდვა? როგორია რძისა და მისი პროდუქტების მიღების ოპტიმალური სიხშირე? ხომ არ არის უფრო სასურველი ამა თუ იმ პროდუქტის დღის რომელიმე მონაკვეთში მიღება?- ამ შეკითხვაზე კონკრეტული პასუხის გაცემა ძნელია. ბევრს უჭირს გაცნობიერება, რომ დიეტური კვება არამედიკამენტური მკურნალობის ერთ-ერთი სახეობაა. ყველამ კარგად იცის, რომ ვერც ერთი ექიმი ვერ დანიშნავს წამალს პაციენტის გასინჯვის, მისი მდგომარეობის შეფასების გარეშე. ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში მკურნალობა ზოგადი მითითებების საფუძველზე, მაგრამ ცალკეული ინდივიდისთვის შეირჩევა. ასევე წარმოუდგენელია საერთო რეცეპტის შემუშავება დიეტური კვების, კერძოდ კი რძის პროდუქტების მიღების შესახებ. დიეტოლოგი პაციენტს ასეთ მითითებას მხოლოდ დიაგნოზის, ასაკის, სქესის, წონის, ფიზიკური აქტივობის, ზოგადი მდგომარეობისა და მრავალი სხვა ფაქტორის გათვალი-სწინებით აძლევს. ამასთანავე, ყველა ადამიანმა უნდა ისწავლოს თავისი ორგანიზმის ენა, მისი მოსმენა და ექიმთან ერთად აქტიური მონაწილეობა მიიღოს მისთვის შესაფერისი პროდუქტების ძიებაში. საყოველთაოდ ცნობილია, რომ რაც სასარგებლოა ერთისთვის, მეორისთვის შესაძლოა უსარგებლო ან მიუღებელი აღმოჩნდეს. რძის ნაწარმის მიღების სიხშირეს თავად ბუნება არეგულირებს და ქრისტიანუ-ლი რელიგიაც ამასვე გვკარნახობს – ცხოველური პროდუქტების გამორიცხვა კვირაში ორჯერ და მარხვების პერიოდში გვეხმარება შევინარჩუნოთ ბალანსი ცილების მიღებასა და მათზე მოთხოვნილებას შორის. უცოდინარობითა და მცდარი მიდგომით გამოწვეული არასწორი კვება კი ნებისმიერი დაავადების მიზეზად შეიძლება იქცეს. ჰიპოკრატე გვასწავლის, რომ საკვები საუკეთესო წამალია. ეცადეთ, საკვები წამლად აღიქვათ, რათა არასოდეს მოექცეთ ქიმიურ საშუალებათა ტყვეობაში. 

რატომ უნდა მივირთვათ ყველი

administrator 9-09-2016, 01:31 5 718 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

ჩვენში ყველი რატომღაც მხოლოდ მისაყოლებლად ითვლება, ევროპის ზოგიერთ ქვეყანაში კი, მაგალითად, საფრანგეთში, იგი დამოუკიდებელ კერძად მიაჩნიათ და კლასიკურ რესტორნებში ცხელი კერძების შემდეგ ლანგარზე საგანგებოდ დაწყობილს მიართმევენ ხოლმე. დახვეწილი გურმანები ვახშმად მხოლოდ ყველსა და ღვინოს უკვეთენ. ჯერ ერთი, ძალიან გემრიელია, მეორეც - სასარგებლოა. მედიკოსები ირწმუნებიან, რომ ყველის მომწიფების პერიოდში მასში შემავალი ცილები ხსნადი ხდება და ორგანიზმი მათ პრაქტიკულად მთლიანად ითვისებს. თუ მოისურვებთ, შეგიძლიათ, ყველის დიეტაც მოიწყოთ. მრავალფეროვანი მენიუ და სასურველი შედეგი გარანტირებული გექნებათ. სპეციალისტები განასხვავებენ  8 ძირითად ჯგუფს, რომლებშიც, შედგენილობისა და თავისებურებების კვალობაზე, ერთიანდება ყველის ყველა ცნობილი სახეობა: ნორჩი, რბილი, მაგარი, ობმოკიდებული, დაპრესილი, შებოლილი, მოხარშული, ნადნობი და სხვა. ყველი მეტად ფასეული საკვებია ბავშვებისთვის, მოზარდებისთვის, ორსულებისა და მეძუძური დედებისთვის. მათ ყოველდღე 150-200 გრამი ყველი მაინც უნდა მიირთვან. ყველის ჭამა ადვილია, მით უფრო - თუ გიყვართ, მისი დამზადება კი არცთუ იოლი საქმე გახლავთ. გვესაუბრება საქართველოს კვების მრეწველობის ინსტიტუტის უფროსი მეცნიერი თანამშრომელი, ტექნიკურ მეცნიერებათა დოქტორი, ქალბატონი ეთერ ედიბერიძე.- რატომ არის ყველი ღირებული პროდუქტი და რატომ უნდა მივირთვათ ის?- ყველი, ფაქტობრივად, რძის კონცენტრირებული ცილებია. ის შეიცავს ადვილად მოსანელებელ ცილებსა და ცხიმებს, მდიდარია კალციუმით, ფოსფორით და სხვა მინერალური ნივთიერებებით, A და B ჯგუფის ვიტამინებით. ყველის მიღების ტექნოლოგია რამდენიმე ეტაპს მოიცავს. ესენია: რძის ასაჭრელად მომზადება (ნორმალიზაცია, პასტერიზაცია, ბაქტერიული სადედის - დედოს დამატება), აჭრა, ზედმეტი შრატის მოცილება, მიღებული შენადედის დაჭრა, ფორმირება, დაწნეხა, დამარილება და დამწიფება. ყველი პასტერიზებული საღი რძისგან უნდა დამზადდეს. ნედლეულად იყენებენ როგორც ძროხის, თხის, ცხვრის, კამეჩის რძეს, ისე მათ ნარევს. არსებობს ყველის ცხიმიანი და შედარებით უცხიმო სახეობები. დიეტური ყველი შედარებით ნაკლებცხიმიანი უნდა იყოს. იმერული ყველისთვის 45-50%-იანი ცხიმიანობაა დასაშვები. ამის გათვალისწინება, ჩვეულებრივ, რძის ნორმალიზაციის დროს ხდება. ეს პროცესი ცილებისა და ცხიმების რაციონალური თანაფარდობის (დაახლოებით 19-20 ტელნერის ფარგლებში) უზრუნველყოფას გულისხმობს. განასხვავებენ მაგარ და წათხის ყველებს. ჩვენში უფრო მეტად წათხის ყველია მიღებული, ხოლო მისი ერთ-ერთი სახეობა, სულგუნი, მოგეხსენებათ, ჩვენი ნაციონალური პროდუქტია. წათხიანი ყველები (იმერული, ქართული, სულგუნი, ბრინზა) ნაკლებცხიმიანია. ცხიმიანი ყველი ნაკლებ მარილს იღებს. მარილიანი ყველი, შესაბამისად, ნაკლებცხიმიანია. კამეჩის რძისგან დამზადებული ყველი განსაკუთრებული ცხიმიანობით გამოირჩევა.- არის თუ არა დამოკიდებული ამა თუ იმ სახეობის ყველის მიღება დედოს თავისებურებაზე?- თითოეული სახეობის ყველს დამზადების თავისებური ტექნოლოგია და სპეციფიკა აქვს. როგორც უკვე მოგახსენეთ, პასტერიზაციის შემდეგ ხდება რძის გაცივება შედედების ტემპერატურამდე (30-330ც-მდე), ამის შემდეგ მას კალციუმის ქლორიდსა და დედოს უმატებენ. დედო ბაქტერიული, სტრეპტოკოკების შემცველი სადედია. მისი და რძემჟავა ფერმენტების მოქმედებით წარმოიქმნება დელამო - შედედებული რძე, მკვრივი შენადედი მასა, რომელსაც ზედმეტ შრატს აცლიან.  დელამოს დანით რომ ჩაჭრი, შრატი უნდა წარმოიქმნას. თუ შრატი მომწვანო ფერისაა, ე. ი. ცილა კარგად არის შეკრული. შრატის მოცილების შემდეგ შენადედს თანაბარ კუბურებად (მარცვლებად) ანაწილებენ, ათბობენ და ურევენ, რათა ერთგვაროვანი მასა მიიღონ. ყველს ფორმას სხვადასხვა ხერხით აძლევენ. მთლიანობაში მისი დამზადება საკმაოდ რთული ტექნოლოგიური პროცესია. მას თავისებური სპეციფიკა აქვს არა მხოლოდ ქარხნული წესით დამზადებისას, არამედ სახლის პირობებში ამოყვანის დროსაც.- მართალია, რომ ხბოს მოგების შემდეგ ორი კვირის განმავლობაში მიღებული რძისგან ყველის დამზადება არასასურველია?- ამ პერიოდში გამოწველილი რძე უმჯობესია ხბომ დალიოს. მისგან ყველის დამზადება ნამდვილად არ არის რეკომენდებული, ვინაიდან რძეს ხსენიც ერევა.- ყველის ხარისხიანობას ცხიმიანობის გარდა ნასვრეტების სიდიდითა და რაოდენობითაც აფასებენ. მართებულია თუ არა ასეთი "ექსპერტიზა"?- ყველის ფორიანობას მასში ნახშირორჟანგის შემცველობა განაპირობებს. საზოგადოდ, ფორმირების შემდეგ ყველს საკუთარი წონის ზემოქმედებით ან წნეხით წნეხენ. მიღებულ თავებს მარილხსნარში ამარილებენ, შემდეგ კი დასამწიფებლად გადააქვთ სპეციალურ კამერებში, სადაც შენარჩუნებულია მუდმივი ტემპერატურა და ტენიანობა. ამ დროს ყველში დაგროვილი მიკროფლორის, ეგზო- და ენდოფერმენტების მოქმედებით ცილები ჯერ პეპტიდებად და ამინომჟავებად, შემდეგ - ამიაკად და სხვა მარტივ ნივთიერებებად იშლება. რბილ ყველში ცხიმი იშლება, რის შედეგადაც მასში აქროლადი მჟავები გროვდება. სწორედ ისინი ანიჭებს ყველს მკვეთრ სუნსა და გემოს. რძის შაქარი დუღილის შედეგად რძემჟავად გადაიქცევა. ნასვრეტების არსებობა მომწიფების პროცესის სრულფასოვნებასა და ამ დროს მიმდინარე პროცესთა აქტივობაზე მეტყველებს. სულგუნი, ბრინზა და სხვა სახეობის ყველები მარილწყალში მწიფდება, ამიტომაც არ აქვთ ქერქი და სხვა თვისებებითაც განსხვავდებიან. - რატომ ითვლება სულგუნი მაღალი კვებითი ღირებულების პროდუქტად? მას პრაქტიკულად არც ერთი პათოლოგიის დროს არ ზღუდავენ.- სულგუნი ცილების უნივერსალური წყაროა. ის შეიცავს დეფიციტურ ნივთიერებებს - ტრიფტოფანის, ლიზინისა და მეთიონინის მჟავებს. სულგუნი და, საზოგადოდ, რძიანი ყველები მდიდარია ფოსფატიდებით, უმთავრესად - ლეციტინით. ეს უკანასკნელი მთავარ როლს ასრულებს ცხიმოვან ცვლაში. სულგუნში, გარდა შეუცვლელი ამინომჟავებისა, დიდი რაოდენობით არის ორგანიზმის ნორმალური ცხოველმყოფელობისთვის საჭირო ვიტამინები.* * *"ყველი და პურიო - კეთილი გულიო", - აქაოდა, საკადრისად ვერ დაგხვდითო, მორიდებით იმართლებენ ხოლმე თავს მასპინძლები. არადა, ვერ წარმოიდგენთ, რამხელა პატივისცემაა სტუმრისთვის ამ ძვირფასი პროდუქტით გამასპინძლება!

რატომ უნდა მივირთვათ თევზი

administrator 9-09-2016, 01:26 4 496 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

 თევზი ვიტამინებითა და მიკროელემენტებით მდიდარი, მეტად სასარგებლო საკვებია, ამიტომ ის რეგულარულად უნდა ჩავრთოთ კვების რაციონში. ცხიმიანი თევზი (სარდინი, სკუმბრია, ქაშაყი, ორაგული, კალმახი) მაღალკალორიულია და ამავე დროს მდიდარია D ვიტამინით, რომელიც ასე მნიშვნელოვანია ძვლოვანი ქსოვილის ფორმირებისა და ნორმალური ზრდა-განვითარებისთვის. აღნიშნული სახეობები დიდი ოდენობით შეიცავს უჯერ ცხიმოვან მჟავებს, რომლებიც გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებათა საუკეთესო საპროფილაქტიკო საშუალებაა, ამიტომ, დიეტოლოგთა რჩევით, ცხიმიანი თევზი კვირაში ორჯერ მაინც უნდა მივირთვათ. უმჯობესია, ის ორთქლზე მოვამზადოთ ან ოდნავ დავბრაწოთ, რათა მაქსიმალურად შეინარჩუნოს ყველა სასარგებლო ნივთიერება. თევზი არა მხოლოდ სრულფასოვანი საკვებია, არამედ სხვადასხვა დაავადების დროს სამკურნალო რაციონის აუცილებელი კომპონენტიც არის. განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს ათეროსკლეროზისა და გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებათა მკურნალობისას.  მოგეხსენებათ, ნებისმიერი პროდუქტის კვებითი ღირებულება ბევრად არის დამოკიდებული იმაზე, რამდენად კარგად ითვისებს მას ორგანიზმი. ისიც ცნობილია, რომ ყოველგვარი საკვები ადვილად და სწრაფად, მით უფრო - სრულად, არ შეიწოვება. ზოგიერთის მოსანელებლად საჭმლის მომნელებელ სისტემას განსაკუთრებული ძალისხმევის დახარჯვა უხდება. ჯანმრთელი ზრდასრული ადამიანის საჭმლის მომნელებელი სისტემა, ჩვეულებრივ, უმკლავდება ამ დატვირთვას, მაგრამ როდესაც საქმე ეხება ბავშვებს, ხანდაზმულ ადამიანებს ან ავადმყოფებს, რომლებსაც საჭმლის მონელება აქვთ დარღვეული და ამის გამო დიეტური კვება ესაჭიროებათ, აუცილებელია საკვების მონელებისა და შეწოვა-ათვისების თავისებურებათა გათვალისწინება, უპირატესობა ადვილად ასათვისებელ პროდუქტებს ენიჭება. სწორედ ასეთია თევზი. საქმე ის არის, რომ თბილსისხლიანი ცხოველების ხორცი კუნთოვან ქსოვილთან ერთად შეიცავს უხეშ შემაერთებელ ქსოვილსა და ელასტინს, რომელიც თერმული დამუშავებისას არ რბილდება და არ აითვისება, თევზის ხორცში კი შემაერთებელი ქსოვილი ცხოველურთან შედარებით 5-ჯერ ნაკლებია, ხოლო ელასტინი პრაქტიკულად არ არის. აღსანიშნავია ისიც, რომ თევზი მოხარშვისას გაცილებით ნაკლებ წყალს კარგავს, რის გამოც მისი ხორცი უფრო ნაზი და ფაფუკი რჩება. თევზი ცილების უნივერსალური წყაროც არის. ის შეიცავს ადამიანის ორგანიზმისათვის აუცილებელ ყველა შეუცვლელ ამინომჟავას (ეს ის ამინომჟავებია, რომლებიც ორგანიზმში არ სინთეზდება და აუცილებლად საკვებთან ერთად უნდა იქნეს მიწოდებული): არგინინს, ვალინს, ჰისტიდინს, იზოლეიცინს, ლეიცინს, ლიზინს, მეთიონინს, ტრეონინს,  ტრიპტოფანს, ფენილალანინს... ტრიპტოფანით, ლიზინითა და მეთიონინით განსაკუთრებით მდიდარია ზღვის თევზი. ზღვის თევზის ცილებს ცხოველურთან შედარებით დიდი უპირატესობა აქვთ, ვინაიდან მათში დიდი ოდენობით შედის ამინომჟავა ტაურინი. ის არეგულირებს სისხლის წნევას, ასტიმულირებს ინსულინის გამოყოფას. ტაურინით მდიდარია ქორჭილა, ვირთევზა, თინუსი და ოკეანის სხვა თევზები.არანაკლებ სასარგებლოა დაკონსერვებული თევზიც. მისი დარბილებული ძვლოვანი მასა კალციუმის უნივერსალური წყაროა. თევზი, განსაკუთრებით - ზღვისა, მდიდარია იოდით, თუთიით, მანგანუმითა და სპილენძით, რომლებიც აუცილებელია ორგანიზმში ნივთიერებათა ცვლის პროცესთა ნორმალურად წარმართვისათვის. იოდს უხვად შეიცავს ქორჭილა, კამბალა და კარჩხანა. ზღვის თევზში კონცენტრირებულია ისეთი მიკროელემენტები, როგორიც არის ბორი, რკინა, ლითიუმი, ფტორი, ბრომი და სხვა, ამიტომ მას დიდი მნიშვნელობა აქვს ფარისებრი ჯირკვლის დაავადებათა პროფილაქტიკისთვის. თევზი ექსტრაქტული (ხსნადი) ნივთიერებებითაც მდიდარია. ამ ნივთიერებათა წყალობით თევზის ნახარში მადის აღმძვრელ საუკეთესო საშუალებას წარმოადგენს. თევზის ნახარშში უხვად გამოყოფილი ექსტრაქტული ნივთიერებები ასტიმულირებენ საჭმლის მომნელებელი წვენების სეკრეციას, ამიტომ თევზის ნახარში რეკომენდებულია მათთვის, ვისაც კუჭის წვენის გამოყოფის დაქვეითებით მიმდინარე გასტრიტი აქვს. ხანდაზმული ადამიანის საკვებ რაციონში აუცილებლად უნდა შედიოდეს იოდის მარილებითა და ამინომჟავა მეთიონინით მდიდარი თევზი. ეს ნივთიერებები აფერხებს ათეროსკლეროზულ პროცესებს, აქედან გამომდინარე, სასარგებლოა ჰიპერტონიული დაავადებისა და გულ-სისხლძარღვთა სისტემის პათოლოგიების დროს.

ყველაზე სასარგებლო პროდუქტი იმათგან, რაც კი დედამიწაზე მოიპოვება

administrator 9-09-2016, 01:16 4 173 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

 გარგარიგარგარის შემადგენლობაში შედის ბეტა კაროტინი, რომელიც საშუალებას არ აძლევს თავისუფალ რადიკალებს, აქტიურად დაშალონ ორგანიზმის შინაგანი სტრუქტურები. იგი სასარგებლოა თვალებისთვისაც. ბეტა-კაროტინი ორგანიზმში ა ვიტამინად გარდაიქმნება, რომელიც თავიდან გვაცილებს კიბოს ზოგიერთ სახეობას, განსაკუთრებით - კანის კიბოს. ერთი ცალი გარგარის ენერგეტიკული ღირებულებაა 17 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ნახშირწყალს, არ შეიცავს ცხიმს. რჩევა: გარგარი შეიძინეთ, სანამ ჯერ კიდევ მკვრივია. როგორც კი დარბილდება, ის სასარგებლო თვისებებს დაკარგავს. ავოკადოოლეინის მჟავა, უჯერი ცხიმები, რომლებიც ამ ხილის შემადგენლობაში შედის, ამცირებს მავნე ქოლესტერინის დონეს და ზრდის კარგი ლიპოპროტეინების რაოდენობას. ავოკადოს ნაყოფი მდიდარია უჯრედისით. ერთი ნაჭრის ენერგეტიკული ღირებულებაა 81 კილოკალორია, შეიცავს 8 გრამ ცხიმს და 3 გრამ ნახშირწყალს. რჩევა: ბუტერბროდისთვის მაიონეზის ნაცვლად ავოკადოს ნაჭერი გამოიყენეთ. ჟოლოჟოლო მდიდარია ელაჯიკის მჟავათი - ნივთიერებით, რომელიც აფერხებს კიბოს უჯრედების გამრავლებას, აგრეთვე - ც ვიტამინით, რომელიც აქვეითებს ორგანიზმში ქოლესტერინის დონეს და ამცირებს გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებების განვითარების ალბათობას. ჟოლოში ბევრია უჯრედისი. ერთი ჭიქა ჟოლოს ენერგეტიკული ღირებულებაა 60 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ცხიმს და 8 გრამ ნახშირწყალს. მანგოსაშუალო ზომის მანგოს ნაყოფი შეიცავს 57 მგ ც ვიტამინს, რაც თითქმის ადამიანის სადღეღამისო ნორმის ტოლია. ეს ანტიოქსიდანტი გვეხმარება ართრიტის თავიდან აცილებაში, ხელს უწყობს ჭრილობების შეხორცებას, აძლიერებს იმუნურ სისტემას. მდიდარია ა ვიტამინითაც. ერთი ცალი მანგოს ენერგეტიკული ღირებულებაა 135 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ცხიმს და 4 გრამ ნახშირწყალს. ნესვინესვი შეიცავს ც ვიტამინს (ნახევარი ნესვი - რეკომენდებულ დღიურ ულუფაზე ორჯერ მეტს) და ბეტა კაროტინს - ორ ყველაზე ძლიერ ანტიოქსიდანტს, რომლებიც უჯრედებს თვისუფალი რადიკალების მავნე ზემოქმედებისაგან იცავს. გარდა ამისა, ნახევარი ნესვი შეიცავს 853 მგ კალიუმს - ორჯერ მეტს, ვიდრე ერთი ცალი ბანანი. კალიუმი აუცილებელია გულისთვის, ამცირებს სისხლის წნევას. ნახევარი ნესვის ენერგეტიკული ღირებულებაა 97 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ცხიმს და 2 გრამ ნახშირწყალს. შტოშიშტოშის წვენი ებრძვის შარდის ბუშტში ლოკალიზებულ ინფექციას, ხელს უშლის ბაქტერიების გამრავლებას. ერთი ჭიქა შტოშის წვენის ენერგეტიკული ღირებულებაა 144 კილოკალორია. არ შეიცავს ცხიმებსა და ნახშირწყლებს. პომიდორილიკოპენი, რომელსაც პომიდორი შეიცავს, ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი კაროტინოიდია. იგი მოქმედებს როგორც ანტიოქსიდანტი. გამოკვლევები მოწმობს, რომ პომიდორი ამცირებს შარდის ბუშტისა და კუჭის დაავადებებს; გარდა ამისა, თუ მას ყოველდღე მიირთმევთ, მსხვილი ნაწლავის კიბოს განვითარების ალბათობა 50%-ით შეგიმცირდებათ. პომიდვრის ენერგეტიკული ღირებულებაა 26 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ნახშირწყალს. არ შეიცავს ცხიმს. რჩევა: დაამატეთ პომიდორს ზეითუნის ზეთი - ცხიმთან ერთად ლიკოპენს ორგანიზმი უკეთ აითვისებს. ქიშმიშიქიშმიში რკინის ძირითადი წყაროა, რკინას კი ქსოვილებამდე ჟანგბადის მიტანა აკისრია. ნახევარი ჭიქა ქიშმიშის ენერგეტიკული ღირებულებაა 218 კილოკალორია, შეიცავს 3 გრამ ნახშირწყალს. არ შეიცავს ცხიმს.  რჩევა: დაამატეთ ქიშმიში შვრიის, ხორბლის, შერეული მარცვლეულის ფაფას. ლეღვილეღვი კალიუმის საბადოა. გარდა ამისა, შეიცავს ვიტამინ ბ6-ს, რომელიც სეროტონინის - სიამოვნების ჰორმონის - სინთეზს განაგებს. ამცირებს ქოლესტერინის დონეს. ერთი ცალი ლეღვის ენერგეტიკული ღირებულებაა 37-48 კილოკალორია, შეიცავს 2 გრამ ნახშირწყალს. არ შეიცავს ცხიმს. ლიმონილიმონის შემადგენლობაში შედის ლიმონენი და ც ვიტამინი, რომლებიც ხელს უწყობს კიბოს თავიდან აცილებას. მისი ენერგეტიკული ღირებულება ძალიან დაბალია, არ შეიცავს ცხიმებსა და ნახშირწყლებს. რჩევა: შეკაზმეთ ლიმონის წვენით სალათები. ხახვიხახვი მდიდარია ერთ-ერთი ყველაზე ძლიერი ფლავონოიდით - კვერციტინით. კვლევები ცხადყოფს, რომ მისი რეგულარული მოხმარება კიბოს განვითარების ალბათობას ამცირებს. ერთი ჭიქა ხახვის ენერგეტიკული ღირებულებაა 61 კილოკალორია, შეიცავს 3 გრამ ნახშირწყალს, არ შეიცავს ცხიმს. არტიშოკიეს ბოსტნეული მდიდარია სილიმარინით - ანტიოქსიდანტით, რომელიც ამცირებს კანის კიბოს განვითარების რისკს, მასში შემავალი უჯრედისი არეგულირებს სისხლში ქოლესტერინის რაოდენობას. ერთი საშუალო ზომის არტიშოკის ენერგეტიკული ღირებულებაა 60 კილოკალორია, შეიცავს 7 გრამ ნახშირწყალს, არ შეიცავს ცხიმს. რჩევა: ხარშეთ არტიშოკი ორთქლზე 30-40 წუთის განმავლობაში. მოასხურეთ ახალგამოწურული ლიმონის წვენი. კოჭაკოჭა ამცირებს გულისრევის შეგრძნებას. 1 ჩაის კოვზი ახალი კოჭას ენერგეტიკული ღირებულებაა 1 კილოკალორია, მასში არ არის ცხიმი და უჯრედისი. გაფქცვენით, დაჭერით და შეწვით მდუღარე ზეთში. ბროკოლიშეიცავს ინდოლ-3-მეთანოლსა და სულფორაფანს, რომლებიც ამცირებს მკერდის კიბოს განვითარების ალბათობას. ბროკოლიში უხვად არის აგრეთვე ც ვიტამინი და ბეტა-კაროტინი. ერთი ჭიქა ბროკოლის ენერგეტიკული ღირებულებაა 25 კილოკალორია, შეიცავს 3 გრამ უჯრედისს, არ შეიცავს ცხიმს. ბოკ-ჩოუ (ჩინური კომბოსტო)ბოკ-ჩოუ შეიცავს ბრასინინს, რომელიც, ზოგიერთი გამოკვლევის თანახმად, ამცირებს ძუძუს კიბოს განვითარების ალბათობას. მის შემადგენლობაში შედის ინდოლები და იზოციოცინატებიც, რომლებიც აქვეითებს ესტროგენის დონეს და ამითაც აქვეითებს კიბოს განვითარების რისკს. ერთი ულუფა შეიცავს 158 გრამ კალციუმს (დღიური ნორმის 16%), რომელიც აუცილებელია ოსტეოპოროზის თავიდან ასაცილებლად. ენერგეტიკული ღირებულებაა 20 კილოკალორია, შეიცავს 3 გრამ ნახშირწყალს. არ შეიცავს ცხიმს. რჩევა: დაჭერით ბოკ-ჩოუს თეთრი წვნიანი ღეროები და დაუმატეთ შემწვარ კარტოფილს უშუალოდ სუფრასთან მიტანის წინ, ან შეკაზმეთ ზეითუნის ზეთითა და ნივრით და მიირთვით. ისპანახიმასში ბევრია ლატეინი და ზიკსანთინი - კაროტინოიდები, რომლებიც ბადურას დისტროფიისგან - მოხუცებულებში სიბრმავის ძირითადი მიზეზისგან - გვიცავს. ამასთანავე, ანელებს დაბერებას. ერთი ულუფა ისპანახის ენერგეტიკული ღირებულებაა 7 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ნახშირწყალს, არ შეიცავს ცხიმს. რჩევა: ისპანახის ფოთლები ყველა კერძს შეგიძლიათ დაამატოთ, უმჯობესია - ცოტაოდენ ზეითუნის ზეთსა და ნიორთან ერთად. გოგრაგოგრა ძალიან მდიდარია ც ვიტამინითა და ბეტა-კაროტინით, რომლებიც ორგანიზმს ენდომეტრიუმის კიბოსგან იცავს. ერთი ულუფის ენერგეტიკული ღირებულებაა 80 კილოკალორია, შეიცავს 6 გრამ ნახშირწყალს, 1 გრამ ცხიმს. ნიორიგოგირდი, რომლიც ამ ბოსტნეულს სიცხარეს და სპეციფიკურ არომატს ანიჭებს, ამცირებს მავნე ქოლესტერინის რაოდენობას, აქვეითებს სისხლის წნევას, ამცირებს კუჭისა და მსხვილი ნაწლავის კიბოს განვითარების რისკს. ერთი თავი ნივრის ენერგეტიკული ღირებულებაა 4 კილოკალორია. არ შეიცავს ცხიმსა და ნახშირწყლებს. რჩევა: აიღეთ მთელი თავი ნიორი, დააქუცმაცეთ, პურზე კარაქივით წაუსვით და მიირთვით. წყლის წიწმატიწყლის წიწმატში უხვად არის ფენეთილიზოციოცენატი, რომელიც ც და ე ვიტამინებთან ერთად თრგუნავს კიბოს უჯრედების განვითარებას. ერთი ულუფის ენერგეტიკული ღირებულებაა 4 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ნახშირწყალს, არ შეიცავს ცხიმს. რჩევა: წყლის წიწმატი დაამატეთ ბუტერბროდს, შეკაზმეთ მისი ფოთლებით სალათები. თათაბო, ნაცარქათამა (კვინოა)ნახევარი ჭიქა ნაცარქათამა შეიცავს 5 გრამ ცილას (უფრო მეტს, ვიდრე ნებისმიერი მარცვლეული), რკინას, რიბოფლავინს (ვიტამინ ბ2-ს), მაგნიუმს. ენერგეტიკული ღირებულებაა 318 კილოკალორია. შეიცავს 5 გრამ ნახშირწყალს, აგრეთვე - ცხიმს. რჩევა: დაამატეთ ნაცარქათამა ბოსტნეულის წვნიანს მის ცილებით გასამდიდრებლად. ფოთლები წინასწარ გააცალეთ, რათა სუპი მეტისმეტად ცხარე არ გამოვიდეს. ხორბლის ღივი1 სუფრის კოვზი შეიცავს მაგნიუმის დღიური დოზის 7%-ს - ეს ელემენტი თავიდან გვაცილებს კუნთოვან სპაზმს. ხორბალი ე ვიტამინის მდიდარი წყაროც არის. 1 სუფრის კოვზის ენერგეტიკული ღირებულებაა 27 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ნახშირწყალს, აგრეთვე - ცხიმს. ოსპიმასში შემავალ ნივთიერებებს, იზოფლავონებს, უნარი შესწევთ, თავიდან აგვაცილონ ძუძუს კიბო. გარდა ამისა, შეიცავს გულისთვის აუცილებელ უჯრედისს. ნახევარ ულუფაში არის 9 გრამი ცილა, 8 გრამი უჯრედისი, არ შეიცავს ცხიმს. ენერგეტიკული ღირებულებაა 115 კილოკალორია. იზოფლავონები დამუშავებისას არ იშლება, ამიტომ თამამად შეგიძლიათ, იყიდოთ კონსერვირებული ან გამომშრალი ოსპი. არაქისიგამოკვლევები მოწმობს, რომ არაქისი (მიწის თხილი), ისევე როგორც თხილი და კაკალი, შეიცავს მხოლოდ უჯერ, სასარგებლო ცხიმს. თუ რეგულარულად მივირთმევთ, მათ უნარი შესწევთ, 20%-ით შეამცირონ გულის დაავადებათა განვითარების რისკი. ერთი უნცია (27 გრამი) არაქისის ენერგეტიკული ღირებულებაა 166 კილოკალორია, შეიცავს 17 გრამ ცხიმს და 2 გრამ უჯრედისს. მუდამ თან იქონიეთ, რათა, თუ სადილობამდე მოგშივდათ, ცილებით მდიდარი საკვებით წაიხემსოთ. პარკოსნებინახევარი ულუფა პარკოსნები შეიცავს დღიური ნორმის მეოთხედზე მეტ ფოლატებს, რომლებიც ამცირებს გულისა და თანდაყოლილი დაავადებების რისკს. ენერგეტიკული ღირებულებაა 103 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ცხიმს და 6 გრამ უჯრედისს. დაბალცხიმიანი იოგურტიიოგურტში არსებული ბაქტერიები თავიდან გვაცილებენ სხვადასხვა დაავადებას. კალციუმი ამაგრებს ჩონჩხს. ერთი ულუფის ენერგეტიკული ღირებულებაა 155 კილოკალორია, შეიცავს 4 გრამ ცხიმს, არ შეიცავს უჯრედისს. თუ ვერ იტანთ ლაქტოზას, არ შეშფოთდეთ - იოგურტი ნაწლავებს არ გაგიღიზიანებთ. უცხიმო რძერძეში არსებული რიბოფლავინი (ვიტამინი ბ1) აუცილებელია მხედველობისთვის, ხოლო ა ვიტამინთან ერთად თავიდან აგვაცილებს ეგზემასა და ალერგიას. გარდა ამისა, მდიდარია კალციუმით. ერთი ულუფის ენერგეტიკული ღირებულებაა 86 კილოკალორია, არ შეიცავს ცხიმსა და უჯრედისს. მოლუსკები, მიდიებიშეიცავს ვიტამინ ბ12-ს, რომელიც აუცილებელია ნერვული სისტემის ფუნქციისა და გონებრივი შესაძლებლობების შესანარჩუნებლად. გარდა ამისა, შეიცავს რკინას, მაგნიუმსა და კალიუმს. 3 უნციის - 81 გრამის - ენერგეტიკული ღირებულებაა 126-146 კილოკალორია, შეიცავს 2-4 გრამ ცხიმს, არ შეიცავს უჯრედისს. ორაგული, სკუმბრია, თინუსიამ ჯიშის თევზები ომეგა-3 ცხიმოვანი მჟავების ძირითადი წყაროა, ეს ნივთიერებები კი საგრძნობლად ამცირებს გულის დაავადებების რისკს. 81 გრამის ენერგეტიკული ღირებულებაა 127 კილოკალორია, შეიცავს 4 გრამ ცხიმს. კიბორჩხალავიტამინ ბ12-ისა და თუთიის ძირითადი წყაროა. 81 გრამის ენერგეტიკული ღირებულებაა 84 კილოკალორია, შეიცავს 1 გრამ ცხიმს.

რას ნიშნავს სწორი კვება

administrator 9-09-2016, 01:13 4 416 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

ძველ ბერძენ ფილოსოფოსს სოკრატეს მიაწერენ გამონათქვამს: "უნდა ჭამო იმისთვის, რომ იცოცხლო და არა იცოცხლო იმისთვის, რომ ჭამო". ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის მონაცემებით, ადამიანის სიცოცხლის ხანგრძლივობა და ჯანმრთელობა 60%-ით ცხოვრების წესსა და კვების სისტემაზეა დამოკიდებული, 15%-ით - მემკვიდრეობით ფაქტორებზე, 15%-ით - გარემოზე და მხოლოდ 10%-ით - ჯანდაცვაზე. თითოეული ჩვენგანი ალბათ ერთხელ მაინც დაფიქრებულა, სწორად ვიკვებებით თუ არა, ზოგჯერ - საკუთარი გარეგნობით უკმაყოფილების, ზოგჯერ - ჯანმრთელობის პრობლემების გამო. თავდაპირველად გავარკვიოთ, რა არის ენერგოდანახარჯი, როგორ მიმდინარეობს კვების პროცესი და კვების როგორი რეჟიმი შეიძლება ჩაითვალოს რაციონალურად. ადამიანი გამუდმებით ასრულებს სამუშაოს. მუშაობა მხოლოდ ფიზიკური ან გონებრივი ძალისხმევა კი არ არის, არამედ თავად ორგანიზმის ცხოველმყოფელობაც. ჩვენი სხეული ძილის დროსაც კი განაგრძობს მუშაობას: გული იკუმშება, ფილტვები ასრულებენ სუნთქვით მოძრაობებს, უჯრედებში ხორციელდება ნივთიერებათა ცვლა, ორგანიზმში განუწყვეტლივ მიმდინარეობს უჯრედებისა და ქსოვილების შენებისა და განახლების პროცესი - ზოგი უჯრედი კვდება, მათ ადგილას კი ჩნდება ახალი, უჯრედის სიცოცხლეშივე ხდება უჯრედშიდა სტრუქტურების მრავალჯერადი ცვლილება. და ყოველივე ამისთვის ორგანიზმს სჭირდება მასალა, რომელიც მხოლოდ საკვებიდან შეიძლება მივიღოთ. ზოგიერთი ბიოლოგიურად აქტიური ნაერთი (მაგალითად, ჰორმონები და კოფერმენტები) წარმოიქმნება სპეციფიკური ნივთიერებებისგან (ვიტამინებისგან), რომლებიც მხოლოდ საკვებ პროდუქტებშია. ამრიგად, კვება ორგანიზმის მიერ საკვები ნივთიერებების მიღების, მონელების, შეწოვისა და ათვისების რთული პროცესია, რომელიც აუცილებელია ორგანიზმის ენერგეტიკული დანახარჯის აღსადგენად, უჯრედებისა და ქსოვილების განახლებისა და მათი ფუნქციის რეგულაციისთვის. ამიტომ ორგანიზმმა უნდა მიიღოს აუცილებელი საკვები ოპტიმალური რაოდენობით, საჭირო დროს. სწორი რაციონალური კვება ორგანიზმის ყველა სისტემის ნორმალური ფუნქციობის საწინდარია. ორგანიზმისთვის საჭირო ენერგია საკვებიდან მოდის. მიიჩნევა, რომ თანამედროვე ადამიანი დღე-ღამეში დაახლოებით 2200 კილოკალორიას ხარჯავს. ეს რიცხვი იზრდება, როდესაც ადამიანი მისდევს სპორტს ან ეწევა მძიმე ფიზიკურ შრომას, მცირდება, თუ მისდევს მჯდომარე ცხოვრების წესს. მნიშვნელოვანია არამარტო კალორიების ჯამი; ბევრი რამ არის დამოკიდებული იმაზე, რომელი ჯგუფის საკვები ნივთიერებებისგან მივიღებთ კალორიებს. ნორმალური ცხოველმყოფელობისთვის აუცილებელია ცილების, ცხიმებისა და ნახშირწყლების, ასევე ვიტამინებისა და მინერალური ნივთიერებების გარკვეული თანაფარდობა - 1:1,2:4.  ამრიგად, იდეალურ შემთხვევაში, ცილები უნდა შეადგენდეს საერთო კალორიულობის დაახლოებით 12%-ს, ცხიმები - 30-35%-ს. უფრო მარტივად რომ ვთქვათ, ზრდასრულ ადამიანს, რომელიც ეწევა მსუბუქ ფიზიკურ შრომას, სჭირდება 80-90 გრამი ცილა, 100-105 გრამი ცხიმი და 360-400 გრამი ნახშირწყლები, ჯამში - დაახლოებით 2750-2800 კილოკალორია. ამქვეყნად არ არსებობს პროდუქტი, რომელიც შეიცავს ადამიანისთვის აუცილებელ ყველა კომპონენტს (გარდა დედის რძისა, რომელიც მხოლოდ ახალშობილებისთვისაა განკუთვნილი), ორგანიზმი ყველა აუცილებელ ნივთიერებას სხვადასხვა პროდუქტის კომბინაციით იღებს. ამიტომაც არის საჭირო მრავალფეროვანი კვება. ეს მნიშვნელოვანია ფერმენტული სისტემისთვისაც, რადგან მრავალფეროვანი რაციონი ცილების, ცხიმებისა და ნახშირწყლების ოპტიმალური თანაფარდობით ფერმენტებს უკეთ მუშაობის საშუალებას აძლევს. რაციონალური კვება რეჟიმის დაცვით უნდა ხდებოდეს. რეჟიმის დარღვევა ხშირად იწვევს ნივთიერებათა ცვლის დარღვევას და დაავადებებს. ჯანსაღი კვების პირველი კანონია სწორი თანაფარდობა მიღებულ კალორიებსა და ორგანიზმის მიერ დახარჯულ ენერგიას შორის. ჯანსაღი კვების მეორე კანონია ადამიანის სადღეღამისო რაციონის ქიმიური შემადგენლობის შესატყვისობა საკვებისა და ბიოლოგიურად აქტიური ნივთიერებების ფიზიოლოგიურ მოთხოვნილებასთან. თანამედროვე დიეტოლოგიაში კვების რეჟიმის თაობაზე მიღებულია რამდენიმე მოსაზრება. სპეციალისტების ნაწილი გვირჩევს კვების სტანდარტული სამჯერადი რეჟიმის დაცვას სქემით: საუზმე-სადილი-ვახშამი+ჭიქა კეფირი საღამოს. მეორენი გვთავაზობენ, ამას დავუმატოთ მეორე საუზმე და სამხარიც. ალბათ, ყველაზე ლოგიკური და მართებულია რეჟიმი, რომლის დროსაც ადამიანი საკვებს მიიღებს მხოლოდ მაშინ, როდესაც მოშივდება. ამასთან, ერთმანეთისგან უნდა განვასხვაოთ შიმშილი და მადა. მადა შეიძლება აღგვიძრას საჭმლის სუნმა ან დანახვამ. ხშირად მაშინ კი არ ვჭამთ, როცა ნამდვილად გვშია, არამედ მაშინ, როცა "ჭამის დრო მოდის". ჯანსაღი რაციონი მოიცავს: პურს, მარცვლეულსა და კარტოფილს (მიიღეთ ყოველდღე); ხილსა და ბოსტნეულს (ნებისმიერი სახით, 5-ჯერ დღეში); ხორცს, ფრინველს, კვერცხს, პარკოსნებს (ყოველდღიურად 1-3-ჯერ); რძის ნაწარმს (უპირატესად - ნაკლებცხიმიანს); ცხიმებს (უპირატესად - მცენარეულს). მაქსიმალურად შეზღუდეთ შაქრისა და ალკოჰოლის შემცველობა. სწორი, ჯანსაღი კვება ჩვენი ცხოვრების წესად უნდა იქცეს, რათა დიდხანს შევინარჩუნოთ ჯანმრთელობა და ახალგაზრდობა.   

რატომ უნდა ვჭამოთ ხიზილალა

administrator 9-09-2016, 01:06 1 249 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

 ხიზილალის (თევზის ქვირითის) თითოეული მარცვალი თევზის ჩანასახისთვის სიცოცხლის წყაროს წარმოადგენს, შესაბამისად, მასში კონცენტრირებულია სასიცოცხლოდ აუცილებელი უამრავი ვიტამინი და სხვა ნივთიერება. ჩვენ ხიზილალას ერთმანეთისგან ფერით განვასხვავებთ, სპეციალისტები კი - ევზის სახეობის მიხედვით. ამის კვალობაზე, გამოყოფენ ზუთხისებრთა (იგივე თართისებრთა) და ორაგულისებრთა ხიზილალას. ყველაზე ღირებულია ზუთხისებრთა ოჯახის ხიზილალა. წითელი ხიზილალის წარმოება პირველად იაპონელებმა დაიწყეს XX საუკუნეში, მოგვიანებით კი რუსებმაც საკუთარი მეთოდით. წითელი ხიზილალის სასარგებლო თვისებებს არაერთი ლეგენდა უკავშირდება. ხალხური მედიცინა მას რეკომენდაციას უწევს სისხლნაკლებობის, ჭარბი წონისა და წონის დეფიციტის, ფარისებრი ჯირკვლის პათოლოგიებისა და სიმსივნური დაავადებების დროს. ხიზილალას ოფიციალური მედიცინაც უძვირფასეს, მეტად ღირებულ და მნიშვნელოვან საკვებ პროდუქტად აღიარებს. წითელი ხიზილალა შეიცავს 32%-მდე ადვილად ასათვისებელ ცილას, რომელიც ბავშვის მოზარდი ორგანიზმისათვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია. აგრეთვე მათთვისაც, ვინც კუნთოვანი მასის გაზრდას ან ჯანმრთელობის აღდგენას ცდილობს. საქმე ის არის, რომ წითელი ხიზილალის ცილას ორგანიზმი გაცილებით სწრაფად და ადვილად ითვისებს, ვიდრე ხორცსა და რძის პროდუქტებში შემავალ ცილებს. საყურადღებოა ისიც, რომ ხიზილალა პოლიუჯერი ცხიმოვანი მჟავების წყაროა, იმ მჟავებისა, რომელთაც ადამიანის ორგანიზმი ვერ ასინთეზებს. პოლიუჯერი ცხიმოვანი მჟავები (ვიტამინი F) შეუცვლელია სისხლძარღვებისთვის და, ზოგადად, უჯრედულ დონეზე მიმდინარე ნივთიერებათა ცვლის პროცესებისთვის. ეს მჟავები ამცირებს ათეროსკლეროზისა და გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებათა რისკს. ხიზილალა შეიცავს ფოლიუმის მჟავას, A, D, E ვიტამინებს. A ვიტამინი აუცილებელია მხედველობისათვის, აქტიური ზრდისა და ავადმყოფობის შემდეგ სწრაფად გამოჯანმრთელებისთვის. ის აუცილებელია ორგანიზმის ყველა უჯრედისთვის, განსაკუთრებით - კანისა და ლორწოვანი გარსებისათვის. E ვიტამინი ძლიერი ანტიოქსიდანტია. ის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ქალებისთვის. მისი მეორე სახელწოდებაა ტოკოფეროლი, რაც "შთამომავლობის მატარებელს" ნიშნავს. ეს ვიტამინი ხელს უწყობს სიცოცხლისთვის საჭირო პოლიუჯერი ცხიმოვანი მჟავების ათვისებას. D ვიტამინი, უპირველეს ყოვლისა, მნიშვნელოვანია იმიტომ, რომ მის გარეშე ორგანიზმში მოხვედრილი კალციუმის ათვისება ვერ მოხერხდება. ფოლიუმის მჟავა ორგანიზმის მრავალ ბიოქიმიურ პროცესში მონაწილეობს. ის მეტად ღირებული ვიტამინია ბავშვებისთვის. წითელი ხიზილალის კიდევ ერთი ძვირფასი თვისება მისი მაღალი კალორიულობაა: 100 გრამი 200-250 კალორიას შეიცავს, მაშინ როცა იმავე რაოდენობის ხორცსა და რძეში შესაბამისად 120 და 70 კალორიაა. ეს პროდუქტი მდიდარია იოდით (მისი ასევე ადვილად ასათვისებელი ფორმით), ფოსფორით, რკინით, კალიუმით. ხიზილალაში შემავალი ყველა ვიტამინი, მიკრო თუ მაკროელემენტი აუცილებელია ადამიანის ორგანიზმში მიმდინარე მეტაბოლიზმის პროცესებისთვის, ძვლების გასამაგრებლად, ათეროსკლეროზის პროფილაქტიკისთვის, მხედველობის გასაუმჯობესებლად, იმუნიტეტის ასამაღლებლად, ახალგაზრდობის შესანარჩუნებლად და ორგანიზმის მოსაძლიერებლად. წითელ ხიზილალას ორგანიზმი ისე ადვილად და სწრაფად ითვისებს (მისი უნიკალური შემადგენლობისა და კომპონენტთა კომბინაციების წყალობით), რომ ამ პროდუქტს უნიშნავენ მძიმედ ავადმყოფ, დასუსტებულ პაციენტებს. ხალხური მედიცინა ამ პროდუქტს დავრდომილთა და დაუძლურებულთა გამაჯანსაღებელ საშუალებად მიიჩნევდა. ეს დღეს გასაგებია - წინათ ხომ არ არსებობდა მედიკამენტები, იმუნომასტიმულირებელი საშუალებები და ვიტამინების კომპლექსები. ზოგიერთ სპეციალისტს მიაჩნია, რომ ხიზილალის ნაკლი მასში ქოლესტეროლის არსებობაა, ზოგიერთის აზრით კი ეს არ არის მართებული, რადგან ქოლესტეროლის მხოლოდ სიჭარბეა მავნებელი; ზომიერი ოდენობით ის აუცილებელიც კია, ვინაიდან უჯრედული მემბრანებისა და ნერვული ქსოვილის უმნიშვნელოვანესი შემადგენელი ნაწილია. ისიც საყურადღებოა, რომ ხიზილალაში შემავალ ქოლესტეროლს ამავე პროდუქტში უხვად წარმოდგენილი ლეციტინი აუვნებლებს. დღეს ხიზილალა საკმაოდ ძვირია, ასე რომ, რჩევამ "აუცილებლად მიირთვით ხიზილალა" ბევრი იქნებ კიდეც გააღიზიანოს. ერთი რამ კი უთუოდ უნდა ითქვას: ხიზილალა აუცილებლად უნდა ჩავრთოთ ბავშვების რაციონში!

კვების ხარისხი მამაკაცის უშვილობის რისკფაქტორია

administrator 9-09-2016, 00:58 764 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

 მამაკაცი, რომელიც სწორად იკვებება, დაზღვეულია ფერტილობის ასაკობრივი დაქვეითებისგან. როცა მამაკაცის რაციონი მდიდრია ხილით, ბოსტნეულით, თევზითა და კაკლით, მისი სპერმატოზოიდების დნმ ნაკლებად ზიანდება. დასკვნის ავტორები, კალიფორნიელი მეცნიერები, ვარაუდობენ, რომ ეფექტს ჩამოთვლილი პროდუქტების ძირითადი ნივთიერებები იწვევს. ცნობილია, რომ ხანდაზმულ მამაკაცებთან ხშირად გვხვდება სპერმატოზოიდების დნმ-ს ფრაგმენტაცია და ქრომოსომული გადაწყობა, რაც ზრდის უშვილობის ან ავადმყოფი ბავშვის დაბადების რისკს. 40 წელს გადაცილებულ მამაკაცებს ექიმები ურჩევენ, მიეძალონ С და Е ვიტამინებით, თუთიითა და ფოლიუმის მჟავათი მდიდარ პროდუქტებს, მათ შორის - ფორთოხალს, წიწაკას, მარწყვს, ბროკოლის, კარტოფილს, ასევე - თევზს, მოლუსკებს, კაკალს, მზესუმზირას და ფოთლოვან ბოსტნეულს. უშვილობის დარგში წამყვანი ექსპერტი, პროფესორი საიმონ ფიშელი, ამბობს, რომ ეს ნივთიერებები ებრძვიან თავისუფალ რადიკალებს, რომლებსაც შესწევთ სათესლე ჯირკვლებში დაგროვებისა და უჯრედების დაზიანების უნარი და ესტროგენების მსგავს ნაერთებს (მათ წააწყდებით, მაგალითად, ხორცში), რომლებიც ასევე აზიანებენ სპერმატოზოიდებს.

მანგო

administrator 9-09-2016, 00:54 1 550 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

 ლეგენდის თანახმად, მანგოს ნაყოფი ბუდასათვის გაუგზავნიათ დასამშვიდებლად, როცა იგი ადამიანთა ბედზე მძიმედ იყო ჩაფიქრებული. თუმცა მანგოს ნაყოფი არც კარგი განწყობილების დროს იქნება ზედმეტი. როგორ შევარჩიოთამ ეგზოტიკური ხილის ყველაზე გავრცელებული სახეობაა წაგრძელებული ფორმის პრიალა ნარინჯისფერკანიანი მანგო. მაღაზიებში ხშირად წააწყდებით მუქი მწვანე ფერის ლოყაწითელ ნაყოფს. ზრდასრული ნაყოფი უნდა იყოს რბილი და ყუნწთან ახლოს ჰქონდეს მცირე ჩაღრმავებები. მწიფე მანგოს აქვს მცირე ზომის ბრტყელი კურკა, ნაზი და ტკბილი რბილობი. გემო შეიძლება სხვადასხვაგვარი ჰქონდეს - ატმისებრი, ბანანისებრი, ლიმონისებრი, ნესვისებრი, მაგრამ მას ყოველთვის ახლავს დამახასიათებელი ოდნავ წიწვოვანი არომატი. ნაყოფი საბოლოოდ რომ მომწიფდეს, დატოვეთ ის 2-3 დღის განმავლობაში ოთახის ტემპერატურაზე. თუ მაცივარში შედებთ, მანგო ლპობას  დაიწყებს. რატომ უნდა მივირთვათ მანგომანგო სასარგებლოა კანისთვის. მისი ნაყოფი შეიცავს C ვიტამინს და ფერმენტებს, რომლებიც აფერხებს ნაოჭების გაჩენას, ხელს უწყობს და ასტიმულირებს კოლაგენური ბოჭკოების წარმოქმნას, რომელთა მდგომარეობაზეც ბევრად არის დამოკიდებული კანის ელასტიკურობა და სიმკვრივე. მანგო სასარგებლოა გულისა და სისხლძარღვებისთვის - ერთ მოზრდილ ნაყოფს შეუძლია დააკმაყოფილოს ორგანიზმის სადღეღამისო მოთხოვნილება კალიუმზე, რომელიც აუცილებელია გულ-სისხლძარღვთა სისტემის ნორმალური მოქმედებისთვის. ახალგამოწურული მანგოს წვენი ხელს უწყობს სისხლძარღვის კედლების განმტკიცებას. ის შეიძლება გამოვიყენოთ ათეროსკლეროზის პროფილაქტიკისთვისაც. მანგო სასარგებლოა მხედველობისთვის. ის შესანიშნავი წყაროა კაროტინისა (პროვიტამინი A), რომელიც ორგანიზმში გარდაიქმნება რეტინოლად და აქტიურად მონაწილეობს მხედველობით პროცესებში, დადებითად მოქმედებს თვალის რქოვანას მდგომარეობაზე. მანგო სასარგებლოა თირკმელებისთვის. წყლისა და მინერალური ნივთიერებების მაღალი შემცველობის წყალობით ის შესანიშნავად წმენდს ორგანიზმის ამ ბუნებრივ ფილტრს და ხელს უწყობს მის ნორმალურ ფუნქციობას. შეეცადეთ, ჩართოთ მანგო განტვირთვის დღეების რაციონში - ამით გაიუმჯობესებთ ნივთიერებათა ცვლას და თავიდან აიცილებთ შეშუპებას. მანგო სასარგებლოა ნერვული სისტემისთვის. ის დიდი რაოდენობით შეიცავს გლუკოზას, რომელიც ხელს უწყობს ენერგიის მომატებას და კეთილისმყოფელ გავლენას ახდენს ცენტრალურ ნერვულ სისტემაზე. ერთი ჭიქა მანგოს წვენი, თუ მას დილით მიირთმევთ, მთელი დღის სამყოფი ენერგიით მოგამარაგებთ. თუმცა მანგოს ენერგეტიკული ღირებულება 100 გრამზე მხოლოდ 70 კკალორიაა. მანგო სასარგებლოა კიბოს პროფილაქტიკისთვის. მრავალრიცხოვანმა გამოკვლევებმა დაადასტურა, რომ ის მდიდარია ანტიოქსიდანტებით - ნივთიერებებით, რომლებიც ბოჭავს სიმსივნის განვითარების მაპროვოცირებელ თავისუფალ რადიკალებს.როგორ ვიმკურნალოთ მანგოთიტუჩების ჰერპესის საწინააღმდეგო პასტადაანაწევრეთ ჩანგლით ცოტაოდენი მანგოს მწიფე რბილობი, შეურიეთ ორი წვეთი მენთოლის ზეთი და მიღებული ფაფა დაიდეთ გაღიზიანებულ ადგილზე 10-15 წუთით. ეს პროცედურა დღეში 2-3-ჯერ გაიმეორეთ. აქტიურ მოქმედებას უზრუნველყოფს ვირუსსაწინააღმდეგო ნივთიერება მაგნეფერინი, რომელიც მანგოშია აღმოჩენილი.დამატენიანებელი კრემ-ნიღაბი აქერცლილი კანისთვის2 სუფრის კოვზ მანგოს დანაწევრებულ რბილობს დაუმატეთ 1 ჩაის კოვზი თაფლი, 1 ჩაის კოვზი ზეითუნის ზეთი და დაიდეთ სახეზე. 15 წუთის შემდეგ ჩამოიბანეთ თბილი წყლით. გაიწმინდეთ სახის კანი ტონალურით.ანტისტრესული კოქტეილი3 სუფრის კოვზ მანგოს რბილობს შეურიეთ ერთი სუფრის კოვზი წიწიბურას თაფლი და 0,5 ჭიქა თბილი რძე. მიიღეთ მცირე ულუფებად.თირკმლის კენჭოვანი დაავადების დროსაურიეთ ერთმანეთში თანაბარი რაოდენობის სტაფილოსა და მანგოს ახალგამოწურული წვენები. მიიღეთ თითო სუფრის კოვზი დღეში 3-4-ჯერ, ჭამამდე 30 წუთით ადრე, ერთი თვის განმავლობაში. როგორ მოვამზადოთ მანგოს კერძიმანგოსგან მზადდება მადისაღმძვრელი საუზმეული, გამაგრილებელი კოქტეილები, პიკანტური საწებლები, სოუსები, ჯემი, ხილფაფა, ხილის ჟელე. შეიძლება მისი ნაყოფის დაკონსერვება, გაყინვა, გახმობა. თუ გსურთ, ორგანიზმმა უკეთ აითვისოს კაროტინი, რომელიც მანგოში მეტია, ვიდრე სტაფილოში, მისგან დამზადებულ სალათებსა და დესერტს დაამატეთ მცენარეული ზეთი, მაიონეზი, იოგურტი ან უცხიმო არაჟანი.რძისა და ხილის მიუსლისაჭიროა: 1 მანგო, 2 მსხალი, 100 გ უცხიმო ხაჭო, 100-150 გ სიმინდის ფანტელი, 1 სუფრის კოვზი ლიმონის ცედრა, შაქარი და ვანილი - გემოვნებით. გარეცხეთ მანგო, მჭრელი დანით გაფქცვენით, ამოუღეთ კურკა. რბილობი გახეხეთ. გათლილი მსხალი დაჭერით კუბიკებად. აურიეთ ხილი ერთმანეთში და 30 წუთით შედგით მაცივარში. კარგად აურიეთ ერთმანეთში ხაჭო და 5 სუფრის კოვზი რძე, დაუმატეთ შაქარი, ვანილი და ლიმონის ცედრა. ხილი გაანაწილეთ თეფშებზე, ზემოდან დაადეთ ხაჭოს მასა, მოაყარეთ სიმინდის ფანტელი, მოასხით დარჩნილი რძე. მიირთვით საუზმეზე.ჰაეროვანი შარბათისაჭიროა: 1 ცალი მწიფე მანგო, 100 გ შავი მოცხარი, 3-4 სუფრის კოვზი თაფლი, 1 ცალი მოზრდილი ბანანი, მარწყვი, ხენდრო და ჟოლო გემოვნებით. კანგაცლილი და უკურკო მანგო დაჭერით მცირე ნაჭრებად, შეურიეთ შავი მოცხარი, ჩააწყვეთ ჭურჭელში და ოდნავ გაყინეთ. შემდეგ მსუბუქად ათქვიფეთ მიქსერით, დაამატეთ თაფლი და ბანანის რგოლები. შარბათი გადაიღეთ ჯამში, მორთეთ ცოცხალი მარწყვით ან ჟოლოთი და მიიტანეთ სუფრასთან.

სიმინდის ზეთი "ოქროს პროდუქტი"

administrator 9-09-2016, 00:52 1 491 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

 სიმინდს ინდიელები ოდითგანვე ღვთის წყალობას უწოდებდნენ, ლეგენდებსა და სიმღერებს უძღვნიდნენ. ინკებს ის წმინდა მცენარედ მიაჩნდათ და არა მხოლოდ ხვნა-თესვის პერიოდში, არამედ ყოველდღე საგანგებო რიტუალებს მართავდნენ მის პატივსაცემად. მას შემდეგ ასეულობით წელი გავიდა და სიმინდი მთელმა მსოფლიომ გაიცნო. მისი მარცვლებისგან ადამიანმა უამრავი პროდუქტი მიიღო: სახამებელი, სპირტი, გლუკოზა, ხელოვნური ქსოვილები, ფოტო- და კინოფირები. სიმინდის ზოგიერთი სახეობა დღესაც წარმატებით გამოიყენება საუკეთესო ქაღალდისა და პლასტმასის წარმოებაში. თუმცა ყველაზე ფასეული რამ, რასაც სიმინდისგან იღებენ, ზეთია. მას ხშირად ოქროს ადარებენ. მრავალ ქვეყანაში ოქროს უწოდებენ თავად სიმინდსაც. სიმინდის ზეთი მართლაც “ოქროს პროდუქტია”. ის უხვად შეიცავს მეტად ღირებულ კომპონენტებს - ბიოლოგიურად აქტიურ ნივთიერებებს, რომლებიც ორგანიზმზე გამაახალგაზრდავებელ და გამაჯანსაღებელ გავლენას ახდენს. როგორც ამბობენ, სიმინდის ზეთი კურნავს გარედან და შიგნიდან, აქტიურად ებრძვის სიბერის გამომწვევ თავისუფალ რადიკალებს, სიჯანსაღეს უნარჩუნებს თმას, კანსა და ფრჩილებს, უნივერსალურია კულინარიაში. სიმინდის ზეთი მცენარის ღივისგან მიიღება. იყიდება მხოლოდ რაფინირებული - ბაცი ყვითელი, გამჭვირვალე, უსუნო, ნეიტრალური გემოს მქონე პროდუქტი. ამ თვისებების გამო ის ფართოდ გამოიყენება თევზის, ხორცის, ბოსტნეულის შესაწვავად, სხვადასხვა კერძის მოსამზადებლად. სიმინდის ზეთს მოიხმარენ საკონდიტრო წარმოებაშიც. ის არ ქაფდება, არ იწვის, არ წარმოქმნის კანცეროგენულ ნივთიერებებს, რის გამოც ფასობს დიეტურ და საბავშვო კვებაში.შემადგენლობა და სასარგებლო თვისებებისიმინდის ზეთი განსაკუთრებით მდიდარია A პროვიტამინით. ბევრია მასში B ჯგუფის, ჩ და K ვიტამინები, ზოგიერთი მინერალური ნივთიერება, ლეციტინი, ფიტოსტერინები. ყველაზე მეტი კი სიმინდის ზეთში E ვიტამინია (ზეითუნის ზეთიც კი ორჯერ ნაკლებ E ვიტამინს შეიცავს). მოიპოვება F ვიტამინიც, რომელიც უჯერი ცხიმოვანი მჟავების კომპლექსის სახით არის წარმოდგენილი. 100 გრამ სიმინდის ზეთში E ვიტამინის ოდენობა 10 სადღეღამისო ნორმაზე მეტია, ამიტომ დღეში სულ ორი სადილის კოვზი საკმარისია ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად და განსამტკიცებლად (რა თქმა უნდა, სხვა საკვებ ნივთიერებებთან ერთად). ყველაზე სასარგებლოა ის ზეთი, რომელიც სიმინდის ღივისგან ცივი გამოხდით (გაწურვით) მიიღება. ასეთ ზეთში უხვადაა ლეციტინი, რომელიც შეუცვლელია თრომბოზების პროფილაქტიკისა და ათეროსკლეროზის მკურნალობისთვის. სიმინდის ზეთში შემავალი E ვიტამინი ააქტიურებს ალფა-ტოკოფეროლებს, რომლებიც ბუნებრივი ანტიოქსიდანტებია და რომელთა წყალობითაც ვინარჩუნებთ ახალგაზრდობასა და სილამაზეს. სიმინდის ზეთი შეიცავს უჯერი ცხიმოვანი მჟავების საგანგებო კომპლექსს, რის წყალობითაც ის საუკეთესოდ არეგულირებს ცხიმოვან ბალანსს ორგანიზმში, ელასტიკურობას ანიჭებს სისხლძარღვებს, აქვეითებს სისხლში მავნე ქოლესტერინის დონეს. სიმინდის ზეთი კარგია თირკმელკენჭოვანი პათოლოგიის, ღვიძლისა და სანაღვლე გზების დაავადებების, შაქრიანი დიაბეტისა და სიმსუქნის დროს. მის რეგულარულ გამოყენებას ტონუსში მოჰყავს ნაღვლის ბუშტი, აწესრიგებს მის გამომყოფ ფუნქციას (ამისთვის ერთი სადილის კოვზი ზეთი უნდა მიიღოთ დღეში ორჯერ, ჭამამდე ნახევარი საათით ადრე). სიმინდის ზეთში ლინოლის მჟავას რეკორდული შემცველობაა (56%). აღნიშნული მჟავა არეგულირებს სისხლის შედედებას, აძლიერებს იმუნიტეტს. მეორე ადგილზეა ოლეინის მჟავა (49%). ზეთი მდიდარია აგრეთვე სტეარინისა და პალმიტინის მჟავებით. არომატულ-ცხიმოვანი მჟავებიდან აღსანიშნავია ფერულის მჟავა, რომელსაც ანტიოქსიდანტური თვისებები აქვს. ის აფერხებს სიმსივნის განვითარებას, იცავს ორგანოებს სტრესის დამაზიანებელი მოქმედებისგან, აფერხებს ლიპიდების ჟანგვას, ხელს უშლის ათეროსკლეროზული პროცესების მიმდინარეობას (ამისთვის ზეთი უნდა მიირთვათ სხვა საკვებთან ერთად, 25-25 გრამი დღეში სამჯერ), სიმსივნური წარმონაქმნების ზრდას, ასტიმულირებს იმუნურ სისტემას, ხელს უწყობს სიმსივნური უჯრედების თვითგანადგურებას. იგივე თვისებები ახასიათებს ფიტოსტერინებს, რომლებიც ასევე უხვადაა სიმინდის ზეთში. ცნობისათვის: ადამიანის ორგანიზმს, ჩვეულებრივ, ამ ნივთიერებათა ქრონიკული დეფიციტი აღენიშნება. სიმინდის ზეთი რეკომენდებულია დიეტის დროს, რადგან დადებითად მოქმედებს ნაწლავთა ფუნქციაზე, ნივთიერებათა ცვლაზე, ამაგრებს კაპილარებს, ამცირებს მათ განვლადობას და ხელს უწობს მათი კედლის განმტკიცებას. მედიკოსები და დიეტოლოგები გვირჩევენ, სიმინდის ზეთი მივირთვათ გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების საპროფილაქტიკოდ, გარემოს მავნე, აგრესიული, დამაზიანებელი ფაქტორებისგან ორგანიზმის დასაცავად, გუნება-განწყობილების ასამაღლებად, ძილისა და საერთო მდგომარეობის გასაუმჯობესებლად (უძილობის დროს ზეთი 5-7 წუთის განმავლობაში ნაზად უნდა შეიზილოთ კეფის ფოსოში, ტერფებზე, ხელისგულებზე, მუხლებზე, იდაყვისა და კოჭ-წვივის სახსრების არეში). ამ ზეთს შეუძლია გაახანგრძლივოს ახალგაზრდობა, შეამციროს ალერგიული რეაქციები და კანის აქერცვლა, დაიცვას ორგანიზმი ნერვული დაავადებებისა და შაკიკისგან (რეკომენდებულია თითო სადილის კოვზი დღეში ორჯერ). სასარგებლოა პატარა ბავშვების, ორსულებისა და მეძუძური დედებისათვის, რადგან მასში არის ფოსფატიდები - უჯრედული მემბრანის ნაწილები, რომლებსაც ტვინის ფუნქციის რეგულირება შეუძლია. ხალხური მედიცინა სიმინდის ზეთით მკურნალობს დამწვრობას, ალერგიულ რინიტს, სახის, ტანისა და ტუჩების კანზე არსებულ ნახეთქებს. სიმინდის ზეთი უკუნაჩვენებია მხოლოდ გაცხიმოვნებისადმი მიდრეკილებისა და ინდივიდუალური აუტანლობის შემთხვევაში. მისი ენერგეტიკული ღირებულება 100 გრამზე 899 კკალორიას შეადგენს.

ჯანმრთელობისა და სილამაზის საკვები

administrator 9-09-2016, 00:51 1 122 რუსთავის ცენტრალური საავადმყოფო / საჭირო ინფორმაცია

 გავრცელებული გამოთქმის თანახმად, შვრიას მიირთმევენ ცხენები და ინგლისელები. ჩვენ კი აღგვაფრთოვანებს მათი მოხდენილი აღნაგობა. ქართველები მივირთმევთ ხაჭაპურს, ხინკალს, მწვადს... ვინ გვიშლის, ჩვენც მივიღოთ ჯანსაღი საკვები, შვრია, და ინგლისელებივით ტანადები ვიყოთ? შვრია შეიცავს ბევრ მცენარეულ ცილას და ფასეულ ვიტამინებს, მინერალებს, ცხიმებს. გარდა ამისა, ის სასარგებლო ფერმენტების წყაროა. ის გადამუშავებულიც კი ძალიან სასარგებლოა. განსაკუთრებით მარგებელია ჰერკულესის ფანტელების ფაფა, მომზადებული ინგლისური წესით: წყალში მოხარშული და მერე უკვე  თეფშზე - ახალი რძით შეზავებული. გსურთ, ყოველდღე კარგად გამოიყურებოდეთ? ამაზე ადვილი არაფერია - ყოველი დღე შვრიის ფაფით დაიწყეთ. ის მხოლოდ არეგულირებს სისხლის მიმოქცევას და აკონტროლებს ცხიმის ათვისებას, ანაზებს კანს და ბზინვარებას მატებს თმას. კიდევ უფრო უკეთესია ჰერკულესი, მაგრამ არა მოხარშული, არამედ დამბალი ან დასველებული. თუ პირველს დავასხამთ მდუღარე წყალს ან რძეს, მივიღებთ ფაფას, თუ მეორეს დავასხამთ ცივს - ცნობილ “სილამაზის სალათას”. ის არც ისე გემრიელია და დიდხანს ღეჭვა სჭირდება, მაგრამ სილამაზე, მოგეხსენებათ, მსხვერპლს მოითხოვს. არსებობს შვრიის თავნაფქვი ბურღულიც. მისი მომზადება არც ისე რთულია - ისე მზადდება, როგორც ბრინჯი ან გაფცქვნილი ქერი. თუ წინასწარ დავალბობთ წყალში, უფრო სწრაფად მოიხარშება. გამოდგება ფლავად, გარნირად, ბურღულიანი წვნიანისთვის. საღი, დაუფქვავი შვრია კიდევ სასარგებლოა, რადგან შენარჩუნებული აქვს გარსი და ჩანასახი. თქვენ მას ალბათ არ შეიძენთ, მაგრამ ცხოვრების ჯანსაღი წესის მიმდევრები სიამოვნებით სვამენ მის სამკურნალო ნაყენს და ძლიერ აქებენ. შვრია ძალიან სასარგებლოა ნაავადმყოფარი ადამიანისთვის, რადგან სწრაფად აღადგენს ძალ-ღონეს. ჰომეოპათები განსაკუთრებით აფასებენ შვრიას, როგორც დამამშვიდებელი ალკალოიდის შემცვლელს. გარდა ამისა, ის უხვად შეიცავს თუთიას. შვრიის ჩალის აბაზანები შესანიშნავ სამკურნალო და კოსმეტოლოგიურ საშუალებად ითვლება. ბოლო ხანს ჩვენში ძალზე პოპულარულია ორგანიზმის გაწმენდის მეთოდები, შვრია კი საუკეთესო გამწმენდ საშუალებად მიიჩნევა. ამერიკაში ბევრი უჩივის სისხლძარღვთა დაავადებებს. იქ დიდად აფასებენ შვრიის ქატოს, როგორც ქოლესტერინის დამწევ საშუალებას. შვრიას ფანტელის ნახარში ძალიან კარგია მზით დამწვრობის დროს კანში შესაზელად. ის ატენიანებს კანს. ღირსეული კომპანია - შვრი შეიცავს ჯანმრთელობისთვის აუცილებელ კომპონენტებს: კალიუმს, მაგნიუმს, ფოსფორს, ქრომს, რკინას, მანგანუმს, იოდს, ფთორს, A და E ვიტამინებს, ასევე - სხვა სასარგებლო ნივთიერებებს, რომლებიც კეთილისმყოფელ გავლენას ახდენენ ფილტვებისა და თირკმელების მუშაობაზე. გარდა ამისა, შვრია ნამდვილი ჩემპიონია ფოსფოლიპიდების შემცველობის მხრივ, რომლებიც ნივთიერებათა ცვლას არეგულირებს. ასევე გამოირჩევა ფერმენტებით, რომლებიც ხელს უწყობს ორგანიზმიდან წიდის გამოდევნას. 100 გ ჰერკულესის ფანტელი შეიცავს B1 ვიტამინის სადღეღამისო ნორმას და ბ2 ვიტამინის სადღეღამისო ოდენობის ნახევარს. შვრია კულინარიაში - გაუფცქვნელი შვრია უნდა ხარშოთ არანაკლებ 20 წუთისა, გაუფცქვნელი შვრიის ფანტელი - არანაკლებ 5-7 წუთისა. შეგიძლიათ, შვრია თვითონვე დაფქვათ ხელის ან ელექტროწისქვილში - უფრო მეტ სასარგებლო ნივთიერებას შეინარჩუნებს. შვრიის ფაფას შეგიძლიათ დაუმატოთ 1 კოვზი მურაბა, გახეხილი ვაშლი ან მსხალი, დაჭრილი ბანანი, ნახევარი ფორთოხლის ან ლიმონის წვენი, გახეხილი სტაფილო, ერთი მუჭა კენკრა. თუ ფაფას დაუმატებთ რძეს ან სუფრის კოვზ თაფლს, განუმეორებელ შედეგს მიიღებთ. ზოგიერთი დიეტოლოგი გვირჩევს, სხვადასხვა  ხილი ერთმანეთში არ ავურიოთ - ერთ დღეს მხოლოდ ერთი სახისა მივირთვათ. ცნობილი “ფრანგული სილამაზის სალათა” კი ასე მზადდება: 2 სუფრის კოვზი შვრიის ფანტელს ღამით დაასხით 2 სუფრის კოვზ წყალი, დილით დაუმატეთ 2-3 სუფრის კოვზი რძე, თაფლი, დაჭრილი ნიგოზი და გახეხილი ვაშლი. მიირთვით, შეგერგოთ. აფთიაქი სამზარეულოდან - შვრიის ნახარში აუმჯობესებს ნივთიერებათა ცვლას. ეფექტურია შაქრიანი დიაბეტის დროს და სისხლში ქოლესტერინის მაღალი შემცველობისას. არის საუკეთესო ნაღველმდენი  საშუალება, სწრაფად აღადგენს ძალ-ღონეს. ნახარშის მოსამზადებლად საჭიროა  1 ჭიქა გარეცხილი მარცვალი. მას უნდა დაასხათ 1 ლიტრი თბილი წყალი, 10 საათით გააჩეროთ, მერე ნახევარი საათი ხარშოთ ნელ ცეცხლზე, შეფუთოთ და გააჩეროთ კიდევ 12 საათი, ბოლოს გადაწუროთ და 1 ლიტრამდე შეავსოთ ცხელი წყლით. მიიღეთ ნახევარ-ნახევარი ჭიქა დღეში 3-4-ჯერ, ჭამამდე 30 წუთით ადრე. შეგიძლიათ შეაზავოთ რძით ან თაფლით. ნახარში მაცივარში ინახება 2 დღე. მიღებამდე დაუმატეთ ცოტაოდენი ცხელი წყალი.
საიტი შეიქმნა 2016 წელს, საიტის შემქმნელი: astalavista. ყველა უფლება დაცულია
დახურვა
ჩვენს შესახებ